Op een frisse winterochtend valt het zachte grijs van lavendelblad direct op tussen kale struiken en lege borders. In deze periode lijkt de tuin te slapen, maar schijn bedriegt. Juist nu wordt het lot van de lavendel bepaald, zonder dat velen het beseffen. Wie een geurige, volle zomer verwacht, zou zijn snoeischaar niet te lang laten rusten: januari blijkt een beslissend moment, vol beloften én risico’s die menig tuinier pas later herkent.
Het onverwachte belang van januari in de lavendeltuin
De meeste mensen laten tuinwerk in januari links liggen. Toch is lavendel dan al stilletjes in beweging; de wortels bereiden zich voor op een nieuw seizoen. Wie nu snoeit, ondersteunt die vroege energie. Een vroege snoei voorkomt dat de struik verzwakt en biedt structuur nog vóórdat de groei inzet. Dat is precies wat lavendel nodig heeft voor die volle, paarse bloei in de zomer.
Wachten betekent verliezen: flora in de knel
Met wachten tot februari of maart lijkt weinig mis, maar lavendel denkt daar anders over. Uitstel haalt energie weg van jonge uitlopers, omdat de plant dan allang reserves mobiliseert voor de lente. Een laat snoeimoment kan zelfs kwetsbare scheuten blootstellen aan onverwachte kou. Het resultaat: dunne, houterige planten, een slecht gevuld hart, en minder bloemen wanneer het echt telt.
Het weer als stille begeleider
Niet elke januaridag is geschikt. Ruiten met rijp zijn een waarschuwing: snoei nooit bij aanhoudende vorst. Het ideale moment is een milde, droge periode zonder felle wind. Zo ontstaan zuivere snijvlakken en krijgen beschadigingen geen kans. Koude en nattigheid na de snoei maken lavendel gevoelig voor ziektes of uitdroging.
De juiste vorm en het juiste gereedschap
Bij het snoeien draait het niet alleen om timing. Een bolvorm helpt het licht tot diep in de plant te laten doordringen. Gebruik een scherp, schoon mes. Knip nooit te ver het oude, houte gedeelte in: zo voorkom je dat de struik op die plekken kaal blijft, want lavendel doet niet meer aan nieuw groen op oud hout. Laat dus altijd wat jonge groene delen zichtbaar.
Een investering in een geurige en levendige zomer
Met die vroege zorg in januari krijgt lavendel de kans om stevig, dicht en voluit te groeien. Struiken die op tijd gesnoeid zijn, weerstaan droogte en ziektes beter. In de zomer trekken hun bloemen volop vlinders en bijen aan; de tuin krijgt niet alleen kleur, maar ook leven. De geur op een warme dag verraadt dan de aandacht van nu, nog voordat andere bloemen tevoorschijn komen.
Rustige vooruitblik op een seizoen vol belofte
Wie zijn lavendel deze maand aandacht geeft, legt ongemerkt de basis voor een gezond tuinritme. Het is een kleine moeite die later groots zichtbaar wordt. Zo blijft lavendel niet alleen sterk, maar helpt de tuin harmonieus en duurzaam te bloeien, jaar na jaar.